ابزار آشپزخانه

ابزار آشپزخانه

ابزارآشپزخانه، لوازم ضروری هستند که به شما کمک می‌کند تا فرآیند پخت و پز و سرو غذا را با کمترین زمان ممکن و با کیفیت ترین حالت بتوانید انجام دهید. ابزار آشپزخانه تنوع زیادی دارند که در اشکال مختلقی تولید می‌شوند. در ادامه به مهم‌ترین آن‌ها می‌پردازیم.

خرید ابزار آشپزخانه می‌تواند تجربه‌ای لذت‌بخش یا فرآیندی گیج‌کننده باشد. بسیاری از ما هنگام ورود به فروشگاه یا گشت‌زدن در سایت‌های آنلاین، با حجم انبوهی از گزینه‌ها روبرو می‌شویم. ترس از هدر رفتن بودجه یا خرید کالای بی‌کیفیت که تنها فضای کابینت را اشغال می‌کند، یک دغدغه واقعی است. در این راهنما، با ارائه یک چک‌لیست عملی و معیارهای ساده، مسیر خرید را برای شما کوتاه و مطمئن می‌کنیم تا هوشمندانه‌ترین انتخاب را داشته باشید.

راهنمای اولیه انتخاب ابزار آشپزخانه

اولین قدم برای یک خرید موفق، شناخت دقیق نیازها است. پیش از آنکه مجذوب ظاهر براق یک ابزار شوید، باید از خود بپرسید که دقیقا چه انتظاری از آن دارید.

تعیین نیازها بر اساس سبک آشپزی

سبک آشپزی شما تعیین‌کننده اصلی فهرست خرید است. اگر بیشتر به پخت غذاهای سنتی علاقه دارید، ابزارهای مقاوم استیل اولویت دارند؛ اما اگر به شیرینی‌پزی یا آشپزی غذاهای بین‌المللی علاقع دارید، به ابزارهای دقیق‌تر و تخصصی نیاز خواهید داشت. پیشنهاد می‌شود فهرستی از کاربردهای روزمره و فصلی خود تهیه کنید. این کار یعنی شما ابزاری را که فقط سالی یک‌ بار استفاده می‌کنید را در اولویت آخر قرار می‌دهید.

انتخاب بین ست کامل و خرید قطعه‌ای

خرید ست‌های ابزار معمولا از نظر اقتصادی به‌صرفه‌تر است و هماهنگی ظاهری زیبایی به آشپزخانه می‌دهد. اما اگر به دنبال کیفیت بسیار بالا در هر قطعه هستید، خرید جداگانه توصیه می‌شود. در واقع، خرید قطعه‌ای به شما اجازه می‌دهد بهترین کفگیر را از یک برند و بهترین چاقو را از برندی دیگر تهیه کنید. این روش برای کسانی که فضای ذخیره‌سازی محدودی دارند نیز مناسب‌تر است.

بودجه‌بندی و اولویت‌بندی

بودجه خود را به سه سطح تقسیم کنید: اقتصادی، میان‌رده و سرمایه‌گذاری. ابزارهایی مانند چاقوی سرآشپز یا قابلمه‌های اصلی، ارزش سرمایه‌گذاری بالا را دارند؛ یعنی بهتر است برای آن‌ها هزینه بیشتری پرداخت کنید تا سال‌ها برای شما کار کنند. در مقابل، ابزارهای کوچک و مصرفی را می‌توان از میان گزینه‌های میان‌رده انتخاب کرد.

بررسی جنس‌ها و کاربردها

انتخاب جنس مناسب، ریسک خرید را کاهش داده و دوام ابزار را تضمین می‌کند. هر متریال برای کاربرد خاصی طراحی شده است.

ابزار استیل ضد زنگ

استیل ضد زنگ استاندارد طلایی آشپزخانه است. این ابزارها واکنشی با مواد غذایی ندارند و بسیار بادوام هستند. هنگام خرید، به دنبال استیل ۱۸/۱۰ باشید که مقاومت بالایی در برابر زنگ‌زدگی دارد. این ابزارها برای پخت‌وپز با حرارت بالا و شستشوی مداوم عالی هستند.

ابزار چوبی و بامبو

چوب حس گرما و زیبایی به محیط می‌بخشد و به ظروف تفلون آسیب نمی‌زند. البته باید توجه داشت که چوب به رطوبت حساس است. برای حفظ کیفیت، این ابزارها نباید در ماشین ظرفشویی قرار بگیرند و بهتر است هر از گاهی با روغن‌های خوراکی چرب شوند تا ترک نخورند.

ابزار سیلیکونی و نسوز

سیلیکون برای کار با ظروف حساس به خش بهترین گزینه است. این ابزارها مقاومت حرارتی بالایی (معمولاً تا ۲۵۰ درجه سانتی‌گراد) دارند. نکته مهم این است که از سیلیکون‌های دارای گرید غذایی (Food Grade) استفاده کنید تا در برابر حرارت مواد سمی آزاد نکنند.

پلاستیک و مواد بهداشتی

ابزارهای پلاستیکی ارزان و متنوع هستند، اما باید با دقت انتخاب شوند. حتماً به نشان “BPA Free” توجه کنید. استفاده از پلاستیک برای مواد غذایی داغ توصیه نمی‌شود، زیرا ممکن است باعث انتقال ترکیبات شیمیایی به غذا شود.

 مقایسه جنس‌ها در یک نگاه

انواع ابزارهای آشپزخانه

انبرسالاد

انبر سالاد یک وسیله کاربردی است که برای سرو سالاد از آن استفاده می‌کنیم. جنس بدنه این انبر، از استیل، چوب و پلاستیک تولید می‌شود و اکثر آن‌ها دارای وزنی سبک هستند. انبرها از دو دسته ساخته شده‌اند که یک شکل U مانند را ایجاد کرده‌اند تا بتوانید به راحتی سالاد یا هر نوع مواد خوراکی دیگری را به وسیله آن استفاده کنید. انبرسالاد یکی از ابزار آشپزخانه است که بسیار کاربردی است.

 قیف

بیشتر قیف‌ها با جنس پلاستیکی، شیشه‌ای و فلزی در بازار عرضه می‌شود. این ابزار مناسب برای تهیه نوشیدنی‌ها استفاده می‌شود و شما می‌توانید به راحتی عصاره را از تفاله جدا نمایید و آن را صاف کنید.

قاشق چوبی

بزرگ‌ترین کاربردی که می‌توانید برای قاشق‌های چوبی در نظر بگیرید، استفاده از آن‌ها در هنگام سرخ کردن و یا هم‌زدن غذاست. این قاشق‌ها عایق‌های فوق العاده‌ای در برابر آسیب به ظروف شماست.

دستکش قابلمه و فر

دستکش قابلمه و فر را اکثراً از جنس پارچه تولید می‌کنند. شما این دستکش را می‌توانید به صورت ست با دیگر ظروف آشپرخانه خریداری کنید.

پوره‌کن سیب زمینی

پوره‌کن سیب زمینی برای له کردن و پوره کردن مواد غذایی استفاده می‌شود. جنس بدنه این وسیله، از پلاستیک و فلز است که هر کدام دوام و ضخامت بالایی دارد. پوره‌کن را پس از استفاده بلافاصله تمیز کنید تا بعداً برای شسشتوی آن به زحمت نیفتید. از ابزار آشپزخانه، پوره‌کن سیب‌زمینی به تازگی ترند شده است.

برس و لیسک

برس و لیسک بیشتر برای شیرینی پزی استفاده می‌شود و در جنس‌های سیلیکونی و استیل موجود است. این وسیله را در سایزهای مختلف می‌توانید خریداری کنید.

سرویس چاقو

سرویس چاقو بسته به اینکه چه استفاده‌ای برای شما دارند، در قطعات مختلف موجود است. جنس اکثر این چاقوها فلز است و تنها بدنه آن‌ها در جنس‌ها و طرح‌های مختلف تولید می‌شود. با توجه به اینکه سرویس چاقو یک وسیله پر کاربرد در ابزار آشپزخانه است،  پس در خرید آن دقت کافی را به خرج دهید. 

قیچی آشپزخانه

جنس قیچی آشپزخانه بیشتر از فلز است. از قیچی آشپزخانه می‌توانید برای تکه کردن نان، تکه کردن مرغ و ماهی و سبزیجات استفاده کنید.

کاتر پیتزا

کاتر پیتزا یکی از وسایلی است که برای بریدن پیتزا استفاده می‌شود. این وسیله از حرکت و جابه‌جایی لایه‌های نرم بالایی پیتزا جلوگیری می‌کند.

فلفل‌ساب

فلفل‌ساب یک آسیاب کوچک دستی به حساب می‌آید که به وسیله آن می‌توانید ادویه‌های خود را آسیاب کنید. جنس این وسیله از چوب است.

پیمانه

پیمانه وسیله‌ای است که برای اندازه ‌گیری مایعات و موادغذایی استفاده می‌شود. این وسیله برای زمانی که می‌خواهید از یک دستور غذایی مشخصی پیروی کنید بسیار پرکاربرد است.

تخته برش چوبی

با استفاده از تخته گوشت چوبی می‌توانید موادغذایی مختلفی مانند میوه، سبزیجات، گوشت و ماهی را خرد کنید و از انتقال آلودگی سطحی به موادغذایی جلوگیری کنید.

رنده

رنده یکی از ارکان اصلی ابزار آشپزخانه است، چرا که شما برای پخت هر غذایی نیاز دارید که بعضی از مواد آن را به ابعاد کوچکتری تقسیم کنند. برش‌های کوچک موادغذایی باعث می‌شود که به سرعت بلع و هضم غذا کمک کند.

آبلیموگیری دستی

این وسیله به شما کمک می‌کند تا با سرعت زیاد بتوانید مقدار آبلیموی مورد نیاز خود را به مقدار کافی استخراج کنید.

سیرکوب

با استفاده از سیرکوب می‌توانید بدون تماس دست خود، سیر را خرد کنید. جنس این سرکوب استیل است و با یک فشار ساده،  سیر را خرد می‌کند.

کنسروبازکن

کسنروبازکن همانگونه که از اسم آن پیداست، برای باز کردن کنسرو و نوشیدنی استفاده می‌شود. این کنسرو دارای یک انبر است که به راحتی سر کنسرو را از آن جدا می‌کند. کنسروبازکن یکی از مهم‌ترین ابزارآشپزخانه است.

خردکن دستی

خردکن دستی یک وسیله آشپزخانه است که برای خرد کردن موادغذایی استفاده می‌شود. این خردکن‌ها یک تیغه و یک دسته دارند که با استفاده از دسته آن، به سرعت مواد غذایی را خرد می‌کند.

پوست‌کن

از پوست‌کن می‌توانید بدون فشار به دستتان، برای پوست گرفتن خیار، هویج و وسیب زمینی استفاده کنید.

خلال‌کن 

از این وسیله بیشتر در رستوران‌ها استفاده می‌شود و وسیله مناسبی است تا سیب زمینی و دیگر موادغذایی را به طور منظم برش می‌دهد.

قاشق سرو بستنی

با استفاده از این قاشق میتوانید اسکوپ‌های بستنی را جدا کنید و در زمان مهمانی، بهترین پذیرایی را از مهمانان خود داشته باشید.

گوشت‌کوب

این وسیله برای له کردن موادی مانند سیب زمینی، بادمجان و... استفاده می‌شود. گوشت‌کوب کار پوره‌کن سیب‌زمینی را برای شما انجام می‌دهد. جنس بدنه این وسیله از فلز است و استحکام بالایی دارد.

همزن

همزن‌ها یا به صورت دستی هستند یا برقی. همزن‌های دستی از یک بدنه هندسی شکل فلزی ساخته شده اند و دسته آن‌ها از جنس پلاستیک است. امروزه همزن‌های برقی نسبت به همزن‌های دستی کاربرد بیشتری دارند. همزن‌های برقی به نام میکسر نیز در بین مردم شناخته شده است. همزن‌ها جنس‌های مختلفی نیز دارند که می‌توانید بسته به نیاز خود آن‌ها را تهیه بفرمایید.

هاون

اکثر هاون‌ها از جنس فلزی یا سرامیکی است. هاون برای خردکردن، سابیدن و پودر کردن مواد استفاده می‌شود. این وسیله یکی از لوازم آشپزخانه قدیمی است که از قدیم در بیشتر منازل وجود داشته است.

صافی چای

این وسیله یک نوع الک به حساب می‌آید که تفاله چای را از آن جدا می‌کند و برای کسانی که عادت به خوردن چای شفاف دارند، یک وسیله کاملا کاربردی به حساب می‌آید.

در نهایت باید گفت که ابزار آشپزخانه هر چند در ظاهر چندان دچار اهمیت نیستند، اما به نوعی آچار فرانسه شما در آشپزی به حساب می‌آیند. بسیاری از این وسیله‌ها هم به صورت دستی و هم برقی موجود است که نوع برقی آن، با توجه به کارآیی و استفاده بهتر، بیشتر در بین مردم محبوبیت دارد.

ابزارهای ضروری بر اساس رده کاربردی

برای اینکه بدانید دقیقا چه چیزی بخرید، این دسته‌بندی‌ها به شما کمک می‌کنند:

ابزار پایه (ضروری): چاقوی سرآشپز، تخته گوشت، کفگیر و ملاقه استیل، پیمانه اندازه‌گیری و رنده. این‌ها ابزارهایی هستند که بدون آن‌ها آشپزی روزمره مختل می‌شود.

ابزار حرفه‌ای: ترازوی دیجیتال دقیق، دماسنج گوشت، همزن برقی قدرتمند و چاقوهای تخصصی. این موارد برای کسانی است که به دنبال نتایج دقیق و رستورانی هستند.

ابزارهای چندکاره: ابزارهای چندکاره مانند رنده‌های چند تیغه، سبد سینک کشویی و ظروف نگهدارنده که داخل هم قرار می‌گیرند، بهترین انتخاب برای مدیریت فضا هستند.

نکات مهم برای نگهداری و افزایش عمر ابزار آشپزخانه

برای اینکه ابزارهای آشپزخانه شما سال‌ها مانند روز اول کار کنند و نیازی به هزینه‌های مجدد نداشته باشید، رعایت چند نکته ساده اما کلیدی در نگهداری آن‌ها ضروری است. در ادامه، راهنمای کامل نگهداری از ابزارها با متریال‌های مختلف را می‌خوانید:

ابزار آشپزخانه استیل

استیل یا فولاد ضدزنگ، به‌خصوص گرید ۱۸/۱۰، به دلیل مقاومت بالا در برابر خوردگی و زنگ‌زدگی محبوب‌ترین انتخاب در آشپزخانه است.

با این حال، بزرگترین دشمن سطوح براق استیل، استفاده از سیم‌های ظرف‌شویی زبر و اسکاچ‌های سیمی است. این ابزارهای خشن خراش‌های بسیار ریزی روی سطح فلز ایجاد می‌کنند که نه‌تنها باعث کدر شدن ظاهر آن می‌شود، بلکه به مرور زمان محل تجمع باکتری‌ها و ذرات ریز غذا خواهد شد.

برای حفظ درخشش این ابزارها، همیشه از ابر نرم و شوینده‌های ملایم استفاده کنید. همچنین لکه‌های آب که ناشی از املاح موجود در آن است، با سابیدن از بین نمی‌روند؛ بهتر است برای پاک کردن آن‌ها از ترکیب آب و سرکه سفید یا کمی آب‌لیمو استفاده کنید تا بدون آسیب به بافت فلز، سطح آن کاملا شفاف و صیقلی باقی بماند. شستشوی فوری مواد اسیدی مثل گوجه‌فرنگی و لیمو از روی استیل نیز مانع از کدر شدن زودرس آن می‌شود.

ابزار آشپزخانه چوبی

چوب یک ماده طبیعی و زنده است که به دلیل خاصیت ضدباکتریایی ذاتی‌اش، گزینه‌ای عالی برای تخته‌برش و قاشق‌های پخت‌وپز محسوب می‌شود. اما از آنجایی که چوب دارای منافذ ریز است، رطوبت را به‌سرعت به خود جذب می‌کند. غوطه‌ور کردن ابزارهای چوبی در سینک ظرف‌شویی یا قرار دادن آن‌ها در ماشین ظرف‌شویی، بزرگترین اشتباه است؛ این کار باعث می‌شود فیبرهای چوب متورم شده و پس از خشک شدن، دچار تاب‌برداشتگی یا ترک‌های عمیق شوند.

برای نگهداری اصولی، ابزارهای چوبی را بلافاصله پس از استفاده با دست بشویید و با یک دستمال تمیز کاملاً خشک کنید. برای افزایش طول عمر و جلوگیری از نفوذ بو و لکه به عمق بافت، پیشنهاد می‌شود ماهی یک‌بار سطح چوب را با روغن‌های خوراکی بدون بو (مانند روغن زیتون تصفیه‌شده یا روغن‌های مخصوص چوب) چرب کنید. این لایه روغنی مانند یک سد محافظ عمل کرده و مانع از خشک شدن، پوسته پوسته شدن و شکستن ابزار شما در درازمدت می‌شود.

ابزار آشپزخانه از جنس سیلیکون و پلاستیک

ابزارهای سیلیکونی و پلاستیکی به دلیل وزن سبک و انعطاف‌پذیری بالا، در هر آشپزخانه‌ای کاربرد دارند. سیلیکون‌ها معمولا مقاومت دمایی بالایی دارند، اما نباید آن‌ها را روی لبه داغ ماهیتابه یا در تماس مستقیم با شعله گاز رها کرد، زیرا باعث تغییر شکل و ذوب شدن تدریجی لبه‌های ابزار می‌شود. پلاستیک‌ها حساسیت بسیار بیشتری به حرارت دارند و در صورت دفرمه شدن، ممکن است ترکیبات شیمیایی نامطلوبی را وارد مواد غذایی کنند.

یکی دیگر از چالش‌های این متریال‌ها، جذب بوی مواد غذایی تند مانند سیر، پیاز و ادویه‌ها است. برای رفع این مشکل، می‌توانید آن‌ها را برای مدتی در ترکیبی از آب گرم و جوش‌شیرین قرار دهید تا بوی ناخوشایند از بین برود. اگر متوجه شدید ابزار پلاستیکی یا سیلیکونی شما تغییر رنگ داده، سطح آن چسبناک شده یا لبه‌های آن در اثر گرما دفرمه شده است، به این معنی است که عمر مفید آن تمام شده و باید برای حفظ سلامت و بهداشت آشپزی، آن را تعویض کنید.

چه زمانی باید ابزار آشپزخانه را تعویض کرد؟

حتی با بهترین مراقبت‌ها، گاهی زمان تعویض فرا می‌رسد. اگر در ابزارهای چوبی ترک‌های عمیق مشاهده کردید، بدانید که این ترک‌ها به پناهگاه اصلی باکتری‌ها تبدیل شده‌اند و با شستشوی عادی تمیز نمی‌شوند.

در مورد ابزارهای استیل، اگر لایه‌های آب‌کاری شده شروع به جدا شدن کردند، برای جلوگیری از ورود ذرات فلز به غذا، استفاده از آن‌ها را متوقف کنید.

همچنین هرگونه لقی در دسته‌ها یا تغییر شکل در بدنه‌ی ابزارهای پلاستیکی، زنگ خطری است که نشان می‌دهد ابزار دیگر کارایی و ایمنی لازم را ندارد.

جمع‌بندی

تمام ابزار آشپزخانه در طرح و رنگ‌های مختفی موجود است که می‌توانید هم به صورت حضوری و هم آنلاین، آن‌ها را خریداری بفرمایید. بیشتر تولیدکنندگان ابزار آشپزخانه سعی می‌کنند تا آن‌ها را به صورت ست تولید کنند تا مشتریان را ترغیب کند تا تمامی این وسایل را برای آشپزخانه خود تهیه کنند.

در نظر بگیرید که در هنگام خرید این وسایل، به جنس و کارآیی آنان نیز توجه داشته باشید. 

سوالات متداول

۱. چه ابزارهایی برای آشپزخانه خانگی ضروری‌اند؟

ابزارهای پایه شامل یک ست چاقوی تیز، تخته برش مقاوم، کفگیر و ملاقه، رنده، بازکننده کنسرو و ترازوی آشپزخانه است. بقیه ابزارها بر اساس تکرار نیاز شما اضافه می‌شوند.

اگر در حال خرید جهیزیه و به دنبال صرفه‌جویی و هماهنگی هستید، ست بخرید. اگر حرفه‌ای آشپزی می‌کنید و کیفیت تک‌ تک قطعات مهم است، خرید قطعه‌ای را انتخاب کنید.

۳. چه نشانه‌هایی نشان‌دهنده کیفیت پایین یا تقلبی است؟

وزن بسیار سبک (در مورد جنس استیل)، وجود لبه‌های تیز و صیقل‌نشده، بوی تند پلاستیک و عدم تقارن در دسته‌ها از نشانه‌های کالای بی‌کیفیت است.

۴. چگونه ابزار چوبی را بدون خراب شدن تمیز کنم؟

با آب ولرم و شوینده ملایم بشویید و بلافاصله خشک کنید. ماهی یک‌ بار با روغن زیتون یا پارافین خوراکی سطح آن را ماساژ دهید تا از نفوذ رطوبت جلوگیری شود.

5. مهم‌ترین نکته در انتخاب ابزارهای ماندگار آشپزخانه چیست؟

توجه به کیفیت متریال (مانند استیل ضدزنگ ۱۸/۱۰ یا سیلیکون گرید غذایی) و بررسی گواهی‌های استاندارد کالا، ضامن سلامت غذا و طول عمر بالای ابزار در برابر حرارت و رطوبت مداوم است.